สรุปเหตุการณ์ตั้งแต่วันที่ ๕ ตุลาคม – ๑๕ ตุลาคม ๒๕๑๖ วันมหาวิปโยค บทเรียนจากอดีต

วันที่ ๕ ตุลาคม พ.ศ.๒๕๑๖
ธีรยุทธ บุญมี อดีตเลขาธิการศูนย์กลางนิสิตนักศึกษาแห่งประเทศไทย บัณฑิตวิศวกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ในฐานะผู้ประสานงานกลุ่มเรียกร้องรัฐธรรมนูญ พร้อมด้วยสมาชิกประมาณ 10 คน เปิดแถลงข่าวที่บริเวณสนามหญ้าท้องสนามหลวง ด้านอนุสาวรีย์ทหารอาสา โดยมีวัตถุประสงค์ คือ
๑. เรียกร้องให้ประกาศใช้รัฐธรรมนูญโดยเร็ว
๒.จัดหลักสูตรสอนอบรมรัฐธรรมนูญสำหรับประชาชน
๓. กระตุ้นประชาชนให้สำนึกและหวงแหนในสิทธิเสรีภาพ
ธีรยุทธ บุญมี นำรายชื่อผู้ลงนามเรียกร้องรัฐธรรมนูญ ๑๐๐ คนแรก ประกอบด้วยบุคคลต่าง ๆ มาเปิดเผย เช่น พล.ต.ต สง่ากิตติขจร นายเลียง ไชยกาล นายพิชัย รัตตกุล นายไขแสง สุกใส นายประพันธ์ศักดิ์ กมลเพชร รวมทั้งอาจารย์มหาวิทยาลัย เช่น ดร.เขียน ธีรวิทย์ ดร.บุญสนอง บุณโยทยาน ดร.ปราโมทย์ นาครทรรพ ดร.ชัยอนันต์ สมุทรทวณิช อาจารย์ทวี หมื่นนิกร เป็นต้น รวมทั้งจดหมายเรียกร้องจากนักเรียนไทยในนิวยอร์ค

ทันทีที่ข่าวนี้ออกมา พ.อ.ณรงค์ กิตติขจร รองเลขาธิการคณะกรรมการติดตามผลการปฏิบัติราชการ บุตรชายของจอมพลถนอม กิตติขจร และบุตรเขยของจอมพลประภาส จารุเสถียร ได้ให้สัมภาษณ์ว่า มีอาจารย์ในมหาวิทยาลัยบางคน กำลังดำเนินการให้นิสิตนักศึกษาเดินขบวน และหากมีการเดินขบวนแล้วไม่ผิดกฎหมายอีกก็จะนำทหารมาเดินขบวนบ้าง เพราะทหารก็ไม่อยากจะไปรบเหมือนกัน

พลังนักศึกษายังคงหลับหรือถูกกระชับพื้นที่

พลังคนหนุ่มสาว นักเรียน นักศึกษา ปัญญาชน

ยังคงหลับหรือถูกกระชับพื้นที่

จากประวัติศาสตร์การต่อสู้ของขบวนการภาคประชาชนที่ผ่านมา เราจะเห็นว่าขบวนการคนหนุ่มสาว เป็นขบวนการที่อยู่คู่กับขบวนการภาคประชาชนมาตลอด ขบวนการคนหนุ่มสาว จะเป็นคนกลุ่มแรกๆในสังคมที่ตื่นตัว และออกมาต่อสู้กับความไม่ชอบธรรมในสังคม อย่างกรณี 14 ตุลา 2516 ผู้ที่มีบทนำในการโค่นล้มรัฐบาลทหารเผด็จการในยุคนั้น ก็คือขบวนการนักศึกษาที่ไม่พอใจกับโครงสร้างและความคับแคบของสังคมแบบเก่า เกิดคำถามที่น่าคิดว่า เพราะอะไรเล่า คนหนุ่มสาวจึงเป็นพลังกลุ่มแรกๆ ที่ตื่นตัวก่อนใครในสังคม และสามารถรวมกันเป็นกลุ่มก้อนที่มีพลังเข็มแข็งได้? การศึกษาถึงพฤติกรรม และสถานะของพวกเขาจะช่วยตอบคำถามในข้อนี้.

วัยหนุ่มสาว เป็นวัยที่มีการแสดงออกทางพฤติกรรมได้หลายประการ เช่น ดื้อ ไม่เชื่อฟัง รักความอิสระ มีความเป็นตัวของตัวเองสูง ชอบละเมิดกฎเกณฑ์กติกาต่างๆ และเนื่องด้วยสถานะของคนหนุ่มสาวที่อยู่ในวัยเรียน พวกเขาจึงไม่มีภาระให้ต้องรับผิดชอบมาก คือ ไม่ต้องกังวลกับการทำงานหาเลี้ยงชีพ ซึ่งเป็นภาระหน้าที่ของพ่อและแม่ ที่สำคัญคือคนหนุ่มสาวรุ่นใหม่ไม่มีบาทแผลจากอดีต ที่ทำให้เขาถ้อแท้ หดหู่ นั้นจึงทำให้คนหนุ่มสาวเป็นวัยที่มีไฟแรงสูง มีความมุ่งมั่นที่จะทำให้ความมุ่งหวังของเขาปรากฏเป็นจริง สิ่งเหล่านี้เองที่บอกเราได้ว่า ทำไมคนหนุ่มสาวจึงมีพลัง และมักจะเป็นคนกลุ่มแรกๆในสังคมที่ตื่นตัวก่อนใคร(โดยเฉพาะช่วงที่กระแสขึ้นสูง)